Informacje o zabytku

Warto zobaczyć

• Sarkofag Wolfa Bożywoja.
• Chrzcielnica z 1660 roku.
• Ambona z 1671 roku.
• Obraz G. Ostermeyera pt. "Zmartwychwstanie" z 1678 roku.
• Zabytkowe organy zbudowane przez firmę braci Walther z Góry Śląskiej
• Widok z wieży kościelnej
• Zabytkowy mechanizm zegara
• Epitafia wewnątrz i na zewnątrz z okresu renesansu, manieryzmu, baroku i klasycyzmu
• Obraz w ołtarzu "Zmartwychwstanie Pańskie" autorstwa Georga Ostermayera z Augusburga

Opis zabytku

Początkowe losy kościoła są trudne do ustalenia. Jan Długosz podaje, iż fundatorem był rycerz Piotr Włostowic. Kolejne wzmianki są z 1299 roku mówią o proboszczu Lutherysie, który sprzedał eremitom św. Augustyna plac pod budowę klasztoru. Inne przekazy jednak wskazują, że świątynia musiała istnieć już wcześniej. Świątynia była wykonana niezbyt solidnie, ponieważ w 1398 roku zawaliła się kościelna wieża. Później wybudowano już bardziej masywną budowlę. W XIV i XV wieku Chojnów pozyskiwał wiele przywilejów od piastowskich książąt, mieszkańcy też byli coraz bardziej zamożni. Z tego okresu właśnie pochodzą m.in. ołtarze boczne, dzwony oraz wiele elementów wyposażenia. Podczas najazdu husyckiego na wieży kościelnej schronienie znalazło 15 mieszczan, którzy zawalili kamienne stopnie wiodące na wieżę.

Kościół był i jest miejscem spoczynku szczątków wielu osób, m.in. księcia Henryka X, rodziny Bożywojów oraz Anny wirtemberskiej. Świątynia ucierpiała podczas wielkiego pożaru miasta w 1503 roku. W 1524 roku powstała kaplica (tzw. kaplica Bożywojów), która została ufundowana jako kaplica grobowa rodu przez pana położonych niedaleko Chojnowa Niedźwiedzic, Wolfa Bożywoja. Fundował on także naprawę dachu kościelnego w 1542 roku. Zamówił także swój nagrobek, w którym spoczął rok po przekazaniu 1 grzywny na konserwację dachu w kościele w 1559 roku. W wyniku decyzji księcia legnickiego Fryderyka II o przejściu na luteranizm w 1535 roku miejsce proboszcza katolickiego Macieja Funke zajął w chojnowskim kościele pastor Henryk Bünau. W 1597 roku księżna Anna wirtemberska kazała przygotować dla siebie grobowiec w kościele, w późniejszych latach obdarzała kościół szczodrymi darowiznami: w 1614 roku bogatym wystrojem ambony i ołtarza oraz bogatym księgozbiorem, głównie liturgicznych ksiąg.

W 1651 roku wybuchł w mieście pożar. W znacznym stopniu ucierpiał kościół, stopiły się nawet dzwony. Natychmiast przystąpiono do odbudowy, jeszcze w tym samym roku odlano nowy dzwon. W 1653 uzupełniono filary oraz okna, a także odnowiono sklepienia boczne. Z tego okresu pochodzi najwięcej ciekawych obiektów wyposażenia kościoła, m.in. chrzcielnica (z 1660 roku), ambona (z 1671 roku) oraz obraz G. Ostermeyera pt. "Zmartwychwstanie" (z 1678 roku), W późniejszych latach kościół uzyskał środki na pozłocenie ołtarza. W 1683 roku zmarł związany z Chojnowem mistrz cechu płócienników Henryk Vente, który testamentem przekazał środki na pozłocenie i wykończenie organów, prezbiterium i ambony. W 1667 pękł dzwon kościelny, który odlano ponownie dopiero w roku 1681.

W 1813 roku w okolicy Chojnowa rozegrała się bitwa pomiędzy wojskami francuskimi i rosyjsko-pruskimi. Wtedy Francuzi urządzili w kościele szpital. 5 lat później (w 1818 r.) zlikwidowano przykościelny cmentarz, co skutkowało pojawieniem się sporej liczby epitafiów na zewnętrznych ścianach świątyni, których dzisiaj można się naliczyć ponad 70. W XIX i XX wieku kościół przechodził wiele remontów (1819, 1857, 1910-11, 1962, 1969-70). Po zakończeniu II wojny światowej kościół przeszedł ponownie w ręce katolików. Pierwszym proboszczem parafii został ks. Łańcucki.

Tekst opracował Krahen na podstawie "Chojnowskiej fary" Stanisława Horodeckiego oraz artykułu w encyklopedii internetowej Wiki Świat.

Proboszczowie w historii Kościoła pw. Św. Ap. Piotra i Pawła

Źródło: Chojnów dawniej i dziś; Ryszard Gładkiewicz; 1992

Galeria zdjęć

« Powrót do listy zabytków